Σκιώδη Παραλειπόμενα

του
Κώστα Βουλαζέρη

Αρχείο | RSS Feed

Αναζήτηση Μυστηριακές ΟντότητεςΠαλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

Τυχαία

Μια στιγμή...
1 / 11 / 2020

Όπως έλεγα τις προάλλες, αυτό τον καιρό είχα τελειώσει ένα μεγάλο βιβλίο και το διόρθωνα από την αρχή. Τώρα, επιτέλους ολοκληρώθηκαν οι διορθώσεις και μπορούμε να ξαναπιάσουμε να γράφουμε κανονικά. Φυσικά, ως συνήθως, όταν τελειώνω ένα βιβλίο και το έχω διορθώσει, ξεκινάω να γράφω ένα άλλο. Σπάνια δεν ξέρω τι να γράψω μετά. Βασικά, αυτή τη στιγμή δεν μπορώ να σκεφτώ καμιά τέτοια περίπτωση.

Όμως, ορισμένες φορές, προτού αρχίσω να γράφω, πρέπει να κάνω κάποια έρευνα. Την έρευνα τη θεωρώ μέρος της όλης διαδικασίας· τη θεωρώ γράψιμο κι αυτήν, όχι αγγαρεία. Και σε κάποιες περιπτώσεις η έρευνα δεν γίνεται επάνω σε δεδομένα του κόσμου μας (όπως τι συμβαίνει όταν τα παγόβουνα λιώνουν, ξέρω γω, ή πώς μεταδίδονται τα μικρόβια) αλλά σε δεδομένα φανταστικών σκηνικών που έχω φτιάξει πριν. Και αυτό ακριβώς έκανα τώρα, και ακόμα ερευνώ.

Διαβάζω τις σημειώσεις που είχα κρατήσει για τη διάσταση της Μοργκιάνης, του Θρυμματισμένου Σύμπαντος. Οι περισσότερες από αυτές τις σημειώσεις είχαν γίνει όταν έγραφα το Αίμα των Κατοίκων της, και ξανακοιτάζοντας τώρα όλα αυτά – που έχουν περάσει κάποια χρόνια από τότε που τα έγραψα – νομίζω ότι σχεδόν ανακαλύπτω τις σημειώσεις ενός μακρινού ταξιδευτή, αναφορές από έναν άλλο κόσμο, και εκπλήσσομαι με ορισμένα πράγματα που έχω γράψει: λεπτομέρειες για θρησκείες, ήθη, έθιμα, μόδες, και διάφορα άλλα. Τα διάβαζα και τα μάθαινα πάλι από την αρχή, για να μπω στο κλίμα του σκηνικού προτού ξεκινήσω να γράφω μια ιστορία εκεί, στη Μοργκιάνη, με τον ασθενικό ήλιο και τους παράξενους, κρυψίνοες κατοίκους της, όπου η σιωπή είναι σύνεση και τα δάση είναι πολύ πυκνά και πολύ σκοτεινά.

Δεν είναι η πρώτη φορά που μου συμβαίνει αυτό: το να κοιτάζω σημειώσεις για παλιά σκηνικά και να έχω την καταπληκτική αίσθηση ότι ανακαλύπτω κάτι το ζωντανό που με περίμενε εκεί για να με ζαλίσει πρόσκαιρα με την πολυπλοκότητά του. Κάθε φορά είναι κάτι το υπέροχο.

Παρεμπιπτόντως, μπορείτε κι εσείς να ανακαλύψετε τον παράξενο κόσμο της Μοργκιάνης διαβάζοντας το Αίμα των Κατοίκων της. Αν και η Μοργκιάνη παρουσιάζεται και σε άλλες ιστορίες του Θρυμματισμένου Σύμπαντος, εκεί είναι που πραγματικά μπορείς να δεις τη Μοργκιάνη.

 

 

Επίσης . . .

Περί Γραφής: Τελεία και ΟΧΙ Παύλα, Ξανά


Αυτό το άρθρο είναι συνέχεια του προηγούμενου: Τελεία και ΟΧΙ Παύλα. Εν μέρει, μου έδωσε έμπνευση να το γράψω κάποιος που ανέφερε κάτι σε ένα από τα σόσιαλ μύδια. Και λέω εν μέρει γιατί δεν χρειάζομαι ποτέ και πολλή έμπνευση για να γράψω για τη στίξη. Έχω μια σχέση αγάπης-μίσους μαζί της. Ξεκίνησα να γράφω ως τελείως άσχετος με τη στίξη, μην έχοντας ιδέα ποια θα μπορούσε ποτέ να ήταν η χρήση της άνω τελείας: ίσως ακόμα και του κόμματος. Έφτασα σε σημείο να νομίζω ότι έβαζα σωστά τη στίξη, αλλά απλά το νόμιζα μόνο. Και κατέληξα να συμπεράνω πόσο ανόητος είσαι όταν νομίζεις ότι «ξέρεις» τη χρήση της στίξης, και πόσο υποκειμενική μπορεί να είναι η στίξη. Αλλά όχι και στα πάντα. Υπάρχουν κι ορισμένα σταθερά πράγματα. Και υπάρχει και μια κάποια... αισθητική. Ναι, αισθητική.

Έτσι, γράφουμε τώρα συνέχεια του προηγούμενου άρθρου γιατί, πολύ απλά, το θεωρώ ενδιαφέρον να γράψω συνέχεια. Και έχει νόημα. Ακολουθήστε με...

Σχετικά με την παύλα μπορεί να υπάρξει ένα ερώτημα: Γιατί να μην κολλά επάνω στις λέξεις; Να, για παράδειγμα, δες τι γίνεται με όλα τα άλλα σημεία στίξης: κολλάνε επάνω στις λέξεις. Η παύλα γιατί να μην κολλά; Στο πηγάδι κατούρησε;

Το θέμα είναι το εξής: όλα τα άλλα σημεία στίξης (εκτός, ίσως, από το θαυμαστικό) είναι αρκετά παλιά. Η παύλα – εκτός αν κάνω τρομερό λάθος – είναι πιο πρόσφατη. Δεν υπήρχε παλιά. Και, παρότι ουσιαστικά συντακτικό σημείο στίξης (όχι σχολιαστικό, όπως το θαυμαστικό), είναι κάπως ιδιαίτερο, και έχει κατά καιρούς χρησιμοποιηθεί με διάφορους τρόπους. Ακόμα και σαν να ήταν σχολιαστικό!

Η παύλα, σε κάποια κείμενα, μπορεί να βρεθεί να αντικαθιστά μέχρι και την τελεία, ή μπορεί να μπαίνει και μαζί με την τελεία. Ή όπου αλλού μπορείς να διανοηθείς. Πολλοί πιστεύουν, δε, ότι χρησιμοποιείται απλώς για να τονίσει την επόμενη λέξη, ή φράση: ή τη λέξη, ή φράση, που κλείνεται ανάμεσα στις παύλες.

Επικρατεί μια σύγχυση.

Αλλά, στην πραγματικότητα, σύγχυση δεν υφίσταται. Είναι συντακτικό σημείο στίξης, ουσιαστικά, όχι σχολιαστικό.

Όλα τα άλλα σημεία στίξης κολλάνε επάνω στις λέξεις, ναι. Αλλά κολλάνε ανεξαιρέτως (πλην της παρένθεσης) στο τέλος της λέξης, ποτέ στην αρχή. Κόμμα, τελεία, άνω τελεία, ερωτηματικό, θαυμαστικό... τα έχετε δει ποτέ στην αρχή; Πάντα στο τέλος κολλάνε.

Και ρωτάω τώρα: Η παύλα πού κολλάει; Στην αρχή, ή στο τέλος;

[Συνέχισε να διαβάζεις]

 

Επιλογές Οκτωβρίου (21/10)


Sanjulián (τέχνη) & Rudolf Kalvach (παράξενες κάρτες – 1907) & Hannah Flowers (τέχνη) & Το σπίτι που εξαφανίστηκε & Michael Kaluta (τέχνη) & Οι εικονογράφοι του Poe & Η γηραιότερη χελώνα της γης (αθάνατη;) & 221 Camera Obscuras & Infinite Jungle (στον browser σας) & Robin F. Williams (τέχνη) & Rottweilin (τέχνη) & Στα ίχνη των Shonokin (του Manly Wade Wellman) & Κόμιξ με τον Elric (1970) & περισσότερα στο LinX

 

Περί Γραφής: Τελεία και ΟΧΙ παύλα


Σε ελληνικά κείμενα (λογοτεχνικά και μη) είναι αρκετά συχνό να συναντήσουμε το εξής συντακτικό φαινόμενο το οποίο θα δείξω με ένα απλό παράδειγμα γιατί έτσι είναι πολύ πιο εύκολο:

Οι καβαλάρηδες έρχονταν μέσα από το λιόγερμα, πάνω από τους λόφους –μια ντουζίνα φιγούρες σε ψηλά άλογα, γκρίζα και λευκά, με μανδύες να τινάζονται πίσω τους–, αλλά δεν είχαν προσέξει ότι στο κατόπι τους ήταν τέσσερις απειλητικές κατάμαυρες σκιές...

Αυτό το κείμενο μοιάζει καλό, γενικά· και είναι, ουσιαστικά. Αλλά προσέξτε πώς χρησιμοποιούνται οι παύλες. Σαν παρενθέσεις! Η πρώτη παύλα κολλάει επάνω στο μια και η δεύτερη (που κλείνει την παρένθεση) κολλάει επάνω στο τους· και μετά απ’αυτή τη δεύτερη παύλα έρχεται κι ένα κόμμα.

Εδώ το πρόβλημα είναι διπλό.

Πρόβλημα πρώτο: Γιατί οι παύλες να κολλάνε επάνω στις λέξεις σαν να είναι παρενθέσεις; Η παύλα δεν είναι παρένθεση· είναι τελείως διαφορετικό σημείο στίξης.

Πρόβλημα δεύτερο: Τι δουλειά έχει το κόμμα μετά την παύλα; Δεν έχει καμία δουλειά εκεί· η παύλα, κανονικά, το αντικαθιστά. Δεν είναι παρένθεση.

[Συνέχισε να διαβάζεις]