Σκιώδη Παραλειπόμενα

του
Κώστα Βουλαζέρη

Αρχείο | RSS Feed

Αναζήτηση Μυστηριακές ΟντότητεςΠαλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

Τυχαία

Μια στιγμή...
24 / 11 / 2023

Αποφασίζοντας πια επισήμως ότι θέλω να επιστρέψω στην παιδική μου ηλικία, είπα να ξαναδώ τη σειρά Thundercats. Θυμόμουν κάποια πράγματα, φυσικά, αλλά όχι και λεπτομέρειες, και είχα την περιέργεια να την ξαναδώ.

Σε σχέση με άλλες σειρές κινουμένων σχεδίων εκείνης της εποχής, υποτίθεται πως αυτή ήταν «κινούμενα σχέδια για μεγάλους». Τώρα όμως μπορώ να αμφισβητήσω λιγάκι αυτό το «για μεγάλους». Οι πλοκές των επεισοδίων είναι αστείες, το λιγότερο, και πολλές φορές τελείως παράλογες ή και ανόητες.

Η σειρά, βέβαια, έχει και τα καλά της· δεν διαφωνώ. Το όλο concept έχει πλάκα και είναι ευφάνταστο. Είναι εκείνου του είδους που μπλέκει την επιστημονική με την ηρωική φαντασία: έχει διαστημόπλοια και ρομπότ και οχήματα και παράξενες συσκευές, αλλά, κατά τα άλλα, όλοι χτυπιούνται με σπαθιά και κοντάρια! Είναι, κατά βάση, sword-and-planet κατάσταση. Ένα είδος που είναι, ουσιαστικά, παράλογο αλλά, μέσα στον παραλογισμό του, ακολουθεί τη δική του ρομαντική λογική και μπορείς να το εκτιμήσεις όταν δεν φτάνει στα όρια της γελοιότητας.

Ο Μαμ-Ρα, δε, είναι ένας πραγματικά τρομαχτικός κακός όταν τον βλέπεις σε μικρή ηλικία. Θυμάμαι πως, τότε, τον φοβόμουν. Τώρα απλά μου φαίνεται καραγκιόζης, αλλά, και πάλι, καταλαβαίνω γιατί ένα μικρό παιδί θα τον φοβόταν. Ο τύπος είναι, αναμφίβολα, καλτ. Ένας μάγος-ιερέας-νεκροζώντανος που βγαίνει μέσα από τη σαρκοφάγο του και καλεί «δυνάμεις του κακού», κάνει ένα σωρό παράξενα ξόρκια και επικλήσεις, και μεταμορφώνεται σε έναν πανίσχυρο πολεμιστή ή σε ό,τι άλλο θέλει.

Ο Λάιον-ο, ο αρχηγός των Thundercats, είναι μια φιγούρα που θυμίζει νεαρό πρίγκιπα ή βασιληά, ή τον ίδιο τον Βασιληά Αρθρούρο, ειδικά με το σπαθί του, το Ξίφος των Οιωνών. Το οποίο, φυσικά, θυμίζει το Εξκάλιμπερ και άλλα μαγικά σπαθιά, και είναι κι αυτό πολύ ωραίο και ευφάνταστο ως ιδέα: ένα μαγικό ξίφος που μεγαλώνει και μικραίνει, και μέσα από το «μάτι» του μπορείς να δεις γεγονότα που διαδραματίζονται αλλού. Είναι ένα όπλο εν μέρει ευφυές, έχοντας τη δική του νοημοσύνη, σαν κάποιος ευνοϊκός δαίμονας να κρύβεται εντός του.

Δεν μπορείς να πεις, γενικά, ότι οι Thundercats ως ιδέα δεν είναι καλοί. Το πρόβλημα είναι στην εκτέλεση, στις χαζομάρες που συμβαίνουν στα επεισόδια. Γι’αυτό κιόλας τώρα έχω κάνει διάλειμμα από τη σειρά· δεν μπορούσα άλλο να τη βλέπω, είχε αρχίσει να με τσαντίζει. Συνεχώς οι Thundercats συγκρούονται με τους Μεταλλαγμένους αλλά ποτέ κανένας δεν πεθαίνει· ούτε καν τραυματίζεται ουσιαστικά. Πολλές φορές διάφοροι αιχμαλωτίζονται, όμως πάντα υπάρχει κάποιο «σχέδιο» γι’αυτούς – συχνά τελείως παράλογο ή γελοίο – που αποτελεί δικαιολογία για να μην τους σκοτώσουν. Κατά τα άλλα, οι Thundercats και οι Μεταλλαγμένοι είναι ορκισμένοι εχθροί και προσπαθούν οι μεν να αφανίσουν τους δε, και αντιστρόφως. Ή, τουλάχιστον, για τους Μεταλλαγμένους αυτό ισχύει σίγουρα, αν όχι για τους Thundercats. Και αναρωτιέσαι: πώς είναι δυνατόν να εκτοξεύουν death-rays για να γκρεμίσουν τη Φωλιά των Γατών και να θάψουν τους πάντες μέσα αλλά όταν έχουν περικυκλώσει έναν από τους Thundercats να μην τον σκοτώνουν;

Μιλάμε για τελείως ανοησίες που δικαιολογούνται με τη λογική ότι δεν πρέπει να δείχνουμε τέτοια κακά πράγματα στα παιδιά, παρότι είναι κινούμενα σχέδια «για μεγάλους».

Πέρα από αυτά, κι άλλες ανοησίες ακολουθούν, όπως, για παράδειγμα, ότι στην αρχή τρεις Μεταλλαγμένοι έπεσαν στην Τρίτη Γη με το διαστημόπλοιό τους αλλά μετά βλέπουμε κι άλλους να εμφανίζονται – όπως τον Voltureman. Από πού ήρθε αυτός; Και βλέπουμε κι ακόμα περισσότερους σε κάποιες στιγμές – ολόκληρο φουσάτο! Πιθηκάνθρωποι και τσακαλάνθρωποι και δεν συμμαζεύεται. Από πού ήρθαν όλοι αυτοί; Μας δουλεύεις, ρε σεναριογράφε;

Μετά, έχουμε κάτι φιλικά ρομποτάκια (ρομπορμπιλμπο-κάτι) που ζουν σ’ένα χωριό, τα πάνε καλά με τους Thundercats, και παράγουν βατόμουρα και άλλα φρούτα. Γιατί; Τα ρομπότ τρώνε φρούτα, δηλαδή;

Έχουμε κάτι αμαζόνες που ζουν μόνες τους στο δάσος, χωρίς κανένας άντρας να υπάρχει εκεί γύρω – και πώς διάολο αναπαράγονται και συνεχίζουν να υπάρχουν;

Το Ξίφος των Οιωνών όταν ο Λάιον-ο φωνάζει Thundercats hoooo! εκτοξεύει στον ουρανό μια ακτίνα σαν από προβολέα με το έμβλημα των Thundercats, και οι Thundercats το βλέπουν, από όσο μακριά κι αν είναι, και έρχονται να βοηθήσουν τον Λάιον-ο όπου κι αν βρίσκεται... Εντάξει, μπορώ να δεχτώ ότι βλέπουν το σημάδι αυτό στον ουρανό όπου κι αν είναι – είναι μαγεία, άλλωστε. Αλλά πώς μπορούν και έρχονται τόσο γρήγορα; Ο Λάιον-ο μπορεί να είναι πάνω σ’ένα βουνό και να αντιμετωπίζει τέρατα, όμως οι άλλοι Thundercats έρχονται σε χρόνο dt να τον βοηθήσουν από την άλλη άκρη του κόσμου! Αν είχαν, τουλάχιστον, κάποιο αεροσκάφος μπορεί να εξηγείτο κάπως αυτό. Αλλά το Thundertank δεν αποτελεί καλή εξήγηση· και πολλές φορές δεν χρησιμοποιούν τίποτα περισσότερο από τα πόδια τους! Ναι μεν καλό το concept να καλεί τους Thundercats με το Ξίφος των Οιωνών, όμως αυτό είναι γελοίο και είναι σαν να θεωρεί τον θεατή χαζό.

Οι πλοκές των επεισοδίων είναι γεμάτες τρύπες και εξόφθαλμους παραλογισμούς. Αλλά, για να λέμε και τα καλά, οι ιδέες είναι συνήθως ευφάνταστες και ωραίες. Τι κρίμα, όμως, που τις καταστρέφουν στην εκτέλεση. Αυτή η εκτέλεση είναι πραγματικά εκτέλεση. Τις σκοτώνουν τελείως.

Οι Thundercats θα μπορούσαν να ήταν μια αξιόλογη σειρά αν ήταν φτιαγμένη αλλιώς. Και το πιο βασικό που τη χαλάει είναι ότι πάντα φαίνεται να υπάρχει από πίσω μια σκέψη πως απευθύνεται σε παιδιά, οπότε κάποια πράγματα δεν μπορείς να τα δείξεις και κάποια άλλα δεν χρειάζεται να βγάζουν νόημα. Οι βασικές ιδέες, όμως, δεν είναι παιδικές.

 

 

Επίσης . . .

Βιβλιοκριτική: Imaginary Worlds του Lin Carter


Έχοντας διαβάσει (και σχολιάσει) το Wizardry and Wild Romance του Michael Moorcock, είχα κάνει όρεξη να προχωρήσω σε κάτι παρόμοιο· κι αφού κι ο ίδιος ο Moorcock προτείνει το Imaginary Worlds, προχώρησα προς τα εκεί.

Είναι κι αυτό, φυσικά, μια πραγματεία για τη φανταστική λογοτεχνία, αλλά, παρότι έχει ομοιότητες με το Wizardry and Wild Romance, δεν είναι το ίδιο πράγμα. Ο Moorcock κρίνει, κυρίως, την εποχή του· ο Lin Carter μιλά πιο διαχρονικά και πιο ιστορικά (αν και την κρίνει, εν μέρει, και την εποχή του σ’ένα σημείο). Ξεκινά, μάλιστα, διευκρινίζοντας τι εννοεί λέγοντας «φανταστική λογοτεχνία» – fantasy – ώστε να μην υπάρχουν παρεξηγήσεις:

But what I mean by the word "fantasy" is a narrative of marvels that belong to neither the scientific nor the supernatural. The essence of this sort of story can be summed up in. one word: magic. A fantasy is a book or story, then, in which magic really works-not a fairy­ tale, not a story written for children, like Peter Pan or The Wizard of Oz, but a work of fiction written for adults-a story which challenges the mind, which sets it working.

Και, για να είμαι ειλικρινής, συμφωνώ απόλυτα με αυτό τον ορισμό. Το ίδιο εννοώ κι εγώ, συνήθως, όταν λέω «φανταστική λογοτεχνία».

[Συνέχισε να διαβάζεις]

 

Επιλογές Απριλίου (8/4)


~Γκράφιτι από τη νιότη μας & Πώς να σταματάς το κινητό σου απ’το να σε παρακολουθεί & KillerTools & Οι αγορές που ποντάρουν στις καταστροφές & Τα «παράνομα» τραπεζικά δίκτυα & Ένας μαγευτικός κήπος στην Τοσκάνη φτιαγμένος στην Αναγέννηση & Tadami Yamada (παράξενα εξώφυλλα) & Rubáiyát του RS Sherriffs (παραμυθένιες εικονογραφήσεις) & Histoires Prodigieuses (1559 – Pierre Boaistuau) & Olaf Hajek (μαγικορεαλιστικοί πίνακες) & Ψυχεδελικές οντότητες χωρίς επιστημονική εξήγηση & Θαλάσσια τέρατα & A Pictorial History of Horror Stories – 200 Years of Spine Chilling Illustrations from the Pulp Magazines (1985) & Το θαλάσσιο ερπετό του Gloucester & Ken Barr (τέχνη) & Οι εικονογραφήσεις Ðông Hồ & Το πρώτο περιοδικό φαντασίας και τρόμου & άλλα πολλά στο LinX~

 

Φανταστική Λεξιπλασία


Κάτι περισσότερο από ένας σχολιασμός για το Imaginary Worlds του Lin Carter

Αυτές τις μέρες διάβαζα το Imaginary Worlds του Lin Carter, το οποίο είναι ένας σχολιασμός για τη φανταστική λογοτεχνία. Ο Lin Carter ήταν ένας αρκετά γνωστός συγγραφέας φαντασίας – καλτ συγγραφέα, θα τον έλεγα – και δεν θα πω τίποτ’ άλλο γι’αυτόν (μη θέλοντας να μιμηθώ τον ίδιο στις παρουσιάσεις του μέσα στο Imaginary Worlds)· για περισσότερα, μπορείτε να τον τσεκάρετε στη Wikipedia. Το 2022 είχα διαβάσει το πρώτο βιβλίο του από τη σειρά με τον Thongor, και ήταν τόσο χάλια που δεν διάβασα τίποτα παραπέρα σε αυτή τη σειρά. Το 2023, όμως, διάβασα μια άλλη σειρά που έχει γράψει, το Gondwane Epic, η οποία ήταν πολύ καλή, και έχει γίνει από τις αγαπημένες μου, και θέλω κάποτε να την ξαναδιαβάσω. (Ναι, ήταν τόσο καλή.)

Τώρα διάβαζα το Imaginary Worlds επειδή πήρα φόρα μετά από το Wizardry and Wild Romance: A Study of Epic Fantasy, του Moorcock, το οποίο διάβασα πρόσφατα (και σχολίασα). Δε θα πω κάτι περισσότερο για το Imaginary Worlds εδώ· απλώς θέλω να σχολιάσω μερικά πράγματα που γράφει ο Lin Carter σε αυτό το βιβλίο σχετικά με τη δημιουργία φανταστικών ονομάτων. Γιατί πιστεύω ότι έχει ενδιαφέρον.

Ορισμένα από αυτά που λέει τα βρίσκω σωστά· ορισμένα τα βρίσκω τελείως βλακείες. Εκείνο που δεν μου αρέσει είναι ότι μοιάζει να είναι λιγάκι απόλυτος στο τι είναι καλό και τι κακό, ενώ, στην πραγματικότητα, η τελική κρίση σε αυτά τα θέματα είναι το προσωπικό γούστο, και δεν είναι λογικό να λες ότι κάποιοι έχουν «μουσικό αφτί» ενώ κάποιοι άλλοι είναι «κουφοί».

Αλλά ας τα πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά.

Αναφέρομαι στο Κεφάλαιο 10, A Local Habitation and a Name.

[Συνέχισε να διαβάζεις]