Θέατρο πηγαίνω σπάνια. Για να καταλάβετε πόσο σπάνια, τώρα δεν θυμάμαι ποια ήταν η τελευταία φορά που πήγα. Δεν ξέρω γιατί αλλά, για τον έναν ή τον άλλο λόγο, δεν αισθάνομαι να με τραβάει. Ίσως να φταίει και η θεματολογία των περισσότερων παραστάσεων.
Όταν είδα όμως εκείνη την αφίσα με τον τύπο που φορά τη μάσκα Κθούλου, σκέφτηκα ότι αυτό πρέπει να το δω. Αν μη τι άλλο, από περιέργεια.
Pomona.
Δεν είναι σαν τις άλλες θεατρικές παραστάσεις που έχετε συνηθίσει να βλέπετε.
Αλλά δεν είναι και ακριβώς αυτό που λένε στην περιγραφή τους τα διαφημιστικά κείμενα που μπορεί να συναντήσετε στο διαδίκτυο ή αλλού. Τουλάχιστον, εμένα μού φάνηκαν παραπλανητικά εκ των υστέρων. Λένε κάποια πράγματα που ισχύουν, όπως ότι αναφέρει θέματα RPG και Lovecraft, αλλά λένε και κάποια πράγματα που δεν ισχύουν, όπως ότι μοιάζει με το Lost και παρόμοιες αφηγήσεις.
Εντάξει, παιδιά, ηρεμήστε: δεν μοιάζει με το Lost και παρόμοιες αφηγήσεις που έχουν πολύ πιο ακραία ή και μαγικορεαλιστικά στοιχεία. Καμία σχέση, βασικά, δεν έχει.
Εγώ πηγαίνοντας να δω την Pomona περίμενα να δω κάτι πολύ πιο φανταστικό και σουρεαλιστικό. Δεν είναι αυτό το πράγμα. Δεν έχει ούτε πολύ παράξενα ούτε μαγικά στοιχεία. Ένα πολύ δυνατό σουρεαλιστικό στοιχείο έχει και θα το αναφέρω παρακάτω.
Όλα αυτά που λέω δεν σημαίνουν ότι η παράσταση δεν μου άρεσε. Ήταν καταπληκτική. Δε θυμάμαι να έχω ξαναδεί θεατρική παράσταση που να μου έχει αρέσει τόσο. Είναι εν μέρει σαν κάποιοι να σου αφηγούνται ομαδικά μια ιστορία που πρέπει εσύ να φανταστείς. Σαν να παίζεις RPG, δηλαδή. Σκηνικά δεν υπάρχουν· εεεε, εντάξει, εκτός από κάτι χέστρες απλωμένες στη σκηνή κι ένα τραπέζι μες στη μέση.
Ένα πράγμα μόνο δεν μου άρεσε κι αυτό δεν έχει να κάνει με το ίδιο το έργο: Μία ηθοποιός φορούσε μάσκα Covid. Αρχικά νόμιζα ότι ήταν μέρος της παράστασης· μετά κατάλαβα ότι μάλλον ήταν κάποιο πραγματικό υγειονομικό θέμα. Δεν το κατηγορώ αλλά λιγάκι με χάλασε να βλέπω να φοράνε μάσκα επί σκηνής.
Οι ερμηνείες, κατά τα άλλα, ήταν τρομερές. Ναι, και από την κυρία που φορούσε τη μάσκα – δεν θέλω εννοήσω κάτι άλλο.
Το βασικό στόρι είναι ένα θρίλερ, ουσιαστικά. Υποτίθεται πως διαδραματίζεται στο Μάντσεστερ, και στο κέντρο αυτής της πόλης υπάρχει ένα νησί, η Pomona, όπου (δε νομίζω ότι είναι τόσο spoiler να σας το πω) κάποιοι κλέβουν ανθρώπους, τους πηγαίνουν στα υπόγεια εκεί, και ή τους παίρνουν τα όργανα ή, αν είναι γυναίκες, μπορεί να τις εξαναγκάζουν να τεκνοποιούν τεχνητά και να τους παίρνουν τα βρέφη. Ολόκληρη η πόλη – όλα τα οικήματα – ανήκει σε έναν τύπο που ποτέ δεν κάνει ερωτήσεις (απλώς τα νοικιάζει) για να μην τον σκοτώσουν όπως τον πατέρα του. Σε αυτή την πόλη έρχεται μια κοπέλα (που την υποδύεται άντρας ηθοποιός όπως στο αρχαιοελληνικό θέατρο) αναζητώντας την αδελφή της... η οποία μαντέψτε πού είναι.
Αυτή είναι η βασική πλοκή. Δεν έχει κάτι το μαγικό, ούτε κάτι από Κθούλου. Ούτε τίποτα σαν το Lost είναι.
Όμως περιλαμβάνει ένα παιχνίδι RPG ανάμεσα σε δύο χαρακτήρες, που ο ένας κάνει τον Αφηγητή και η άλλη απλά παίζει. Το παιχνίδι είναι Κθούλου, φυσικά. Αλλά δεν έχει κανέναν σοβαρό ρόλο μέσα στην όλη ιστορία παρά μόνο σε ένα πράγμα που είναι μετα-αφηγηματικό: Σε κάνει αναρωτηθείς μήπως τελικά τα πάντα είναι ένα παιχνίδι ρόλων.
Στην αρχή κάθε σκηνής οι ηθοποιοί ρίχνουν ζάρια πάνω στο τραπέζι στο κέντρο και φωνάζουν τα ονόματα αυτών που θα παίξουν τη σκηνή. Και καθώς παίζουν τους δίνουν οδηγίες, όπως πχ «Πάρε ανάσα!», «Παύση».
Οπότε αναρωτιέσαι αν μήπως η όλη ιστορία της Pomona δεν είναι πραγματική αλλά κι αυτή ένα πελώριο παιχνίδι RPG. Μήπως η πραγματικότητα δεν είναι πραγματικά πραγματική. Και αυτό είναι και το σουρεαλιστικό στοιχείο του έργου, που έλεγα στην αρχή. Είναι το κατεξοχήν μαγικορεαλιστικό στοιχείο που αποτελεί τη βάση του σουρεαλισμού. Η αμφισβήτηση της ίδιας της πραγματικότητας.
Όπως και νάχει, όσο ακόμα το παίζουν, πηγαίνετε να το δείτε, γιατί είναι καλό.
