Σκιώδη Παραλειπόμενα

του
Κώστα Βουλαζέρη

Αρχείο | RSS Feed

Αναζήτηση Μυστηριακές ΟντότητεςΠαλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

Τυχαία

Μια στιγμή...
14 / 4 / 2021

Τα βιβλία που διαβάζω τώρα είναι το Beasts of Antares, του Alan Burt Akers, και το The Throne of Bones, του Brian McNaughton.

Το πρώτο είναι το 23ο της σειράς του Dray Prescot, την οποία ξεκίνησα να διαβάζω το 2015 και έγραψα μια κριτική τότε για τα πρώτα πέντε βιβλία της. Μου είχε φανεί μέτρια αλλά κάτι με τραβούσε να τη συνεχίσω, και συνεχίζοντας είδα ότι γίνεται πολύ καλύτερη. Έκτοτε, κάθε χρόνο διαβάζω και μερικά από τα βιβλία της (το καθένα είναι σχετικά μικρό). Έχω κάνει λίγα σχόλια γι’αυτά το 2016, το 2017, το 2018, το 2019, και το 2020.

Τώρα έχω διαβάσει πάνω από το μισό Beasts of Antares (δεν είναι μεγάλο· περί τις 200 σελίδες μόνο) και, αν και αρκετά καλό, νομίζω ότι έχει χάσει λίγο από τον δυναμισμό που είχαν τα προηγούμενα. Σαν να είναι η όλη σειρά λιγάκι «κουρασμένη» πλέον κάτω από όλο αυτό το βάρος των πληροφοριών και των καταστάσεων. Ωστόσο, ελπίζω να κάνω λάθος και στο τέλος να βγει καλύτερο. Επίσης, δεν είναι παρά το πρώτο από τα βιβλία του τμήματος της γιγάντιας σειράς Dray Prescot το οποίο ονομάζεται Spikatur cycle.

Το άλλο βιβλίο που διαβάζω αυτό τον καιρό, το The Throne of Bones, είναι φαντασίας/τρόμου που φαίνεται να θέλει να ακολουθήσει την παράδοση του Clark Ashton Smith. Δεν είναι ένα ενιαίο μυθιστόρημα αλλά πολλές ιστορίες που νομίζω πως όλες διαδραματίζονται στον ίδιο φανταστικό κόσμο. Για τον Clark Ashton Smith έχω γράψει και παλιότερα στα Σκιώδη Παραλειπόμενα. Τρομερός συγγραφέας φαντασίας/τρόμου, αλλά αρκετά επαναληπτικός: άμα διαβάσεις μερικές ιστορίες του, μετά ξέρεις πάνω-κάτω πώς θα τελειώσει οποιαδήποτε ιστορία του Clark Ashton Smith. Ευτυχώς, παρότι ο Brian McNaughton είναι καταφανώς επηρεασμένος από τον Smith, μοιάζει να έχει πάρει τα καλά του στοιχεία αλλά όχι αυτή την τάση για επανάληψη. Δεν μπορώ, βέβαια, να είμαι και σίγουρος – έχω διαβάσει περίπου το ένα τρίτο του βιβλίου ώς τώρα – αλλά έτσι μου φαίνεται μέχρι στιγμής.

Η πρώτη ιστορία, Ringard and Dendra, είναι πραγματικά ένα μαγευτικό, εφιαλτικό παραμύθι. Μετά ακολουθεί το The Throne of Bones, που είναι σαν νουβέλα ένα πράγμα, αλλά κι αυτό περιλαμβάνει επιμέρους διηγήσεις που δεν είμαι σίγουρος ακόμα αν όλες τελικά θα συνδεθούν μεταξύ τους. Είναι, επίσης, εξαιρετικά πεθαμενατζίδικο: ασχολείται με νεκροπόλεις, νεκρόφιλους, τυμβωρύχους, και ghouls που τρώνε τους νεκρούς. Συνήθως δεν μ’αρέσουν τέτοιες μαλακίες. Το ότι εδώ αισθάνομαι να έχω κολλήσει, μάλλον σημαίνει κάτι καλό γι’αυτό το βιβλίο.

Επιπλέον, για να καταλάβει κανείς πόσο πωρωμένος πρέπει να ήταν ο συγγραφέας (δυστυχώς δεν είναι μαζί μας πια· πέθανε πρόσφατα) με τον Clark Ashton Smith φτάνει να δει πώς έχει ονομάσει μια πλατεία μέσα σε μια μεγάλη πόλη του φανταστικού κόσμου του: Τη λέει Ashclamith Square. Αν το όνομα αυτό σού μοιάζει με σπασμένο αναγραμματισμό του ονόματος Clark Ashton Smith, δεν είναι τυχαίο.

Ash(ton)Cla(rk)(S)mith.

 

 

Επίσης . . .

Γιατί Δεν μας Αρέσει η Παράδοσή μας;


Οι συγγραφείς φανταστικής λογοτεχνίας, στην Ελλάδα, έχουν αρκετές φορές κατηγορηθεί από διάφορους ότι δεν τους αρέσει η ελληνική παράδοση, ότι δεν τη χρησιμοποιούν μέσα στις ιστορίες τους αλλά χρησιμοποιούν την «ξένη» παράδοση.

Ή, μάλλον, αυτό είναι αρκετά γενικό· δεν ισχύει για όλους τους συγγραφείς φαντασίας στην Ελλάδα. Υπάρχουν και ορισμένοι που, φανατικά μάλιστα, γράφουν ιστορίες με έντονη βάση στην ελληνική παράδοση. Αλλά το κάνουν μόνο ορισμένοι, και καλό είναι αφού τους αρέσει. Όμως δεν το κάνουν όλοι, και όσοι δεν το κάνουν έχουν συχνά μπει στο στόχαστρο. Έχουν ακουστεί διάφορα άσχημα λόγια, ότι δεν είναι «αρκετά ελληνικά» αυτά που γράφουν, ότι «δεν τους αρέσει η Ελλάδα», ότι «είναι ξενόφερτη η θεματολογία τους», και παρόμοια μαργαριτάρια.

Κάποιοι φαίνεται να νομίζουν ότι, αν είσαι Έλληνας, πρέπει συνέχεια να γράφεις για τον Δία και τον Ηρακλή, για την Ελληνική Επανάσταση, ή για την καταστροφή της Σμύρνης· για τη Χούντα, για τον Εμφύλιο, ή για την Αντίσταση. Οτιδήποτε άλλο απαγορεύεται! Αν είσαι Έλληνας. Αν είσαι ξένος, εντάξει, όλα καλά· γράψε ό,τι γουστάρεις, βρε αδελφέ. Αλλά, αν είσαι Έλληνας, πρέπει να έχεις περιορισμένη θεματολογία. Για κάποιο μυστηριώδη λόγο.

Αυτό, βέβαια, πάει κόντρα στη νοοτροπία της φανταστικής λογοτεχνίας που – όπως το βλέπω εγώ, τουλάχιστον – είναι να εξερευνάς συνεχώς καινούργια πράγματα και καινούργιες ιδέες.

Εννοείται πως είναι προκατειλημμένο και κακόηθες να κατηγορεί κανείς τους συγγραφείς φαντασίας ότι αυτά που γράφουν «δεν είναι αρκετά ελληνικά», όμως κανείς δεν φαίνεται να αναρωτιέται γιατί αυτοί οι συγγραφείς δεν χρησιμοποιούν την ελληνική παράδοση στη λογοτεχνία τους.

[Συνέχισε να διαβάζεις]

 

Επιλογές Ιουλίου (21/7)


αμφιλεγόμενα κινούμενα σχέδια, και The New Northland (του Louis Pope Gratacap – 1915), και Jasmine Becket-Griffith & David Van Gough (παραμυθένια, νεκροσουρεαλιστική τέχνη), και ελληνικοί μύθοι σε ταινίες, και The Cube (του Jim Henson – 1969), και η λεηλασία της επιστημονικής φαντασίας (από τους σύγχρονους τεχνολογικούς γίγαντες), και The Cosmic Dope (φιλμ ΕΦ μικρού μήκους), και Δαιμονικά, Χίμαιρες, & το Γκροτέσκο στη Γαλλική Γοτθική Γλυπτική, και το Ατελιέ Heinrichs & Bachmann (εξώφυλλα για βιβλία φαντασίας: ’60–’80), και Clifford D. Simak (μυθιστορήματα ηρωικής φαντασίας), και Bob Peak (τέχνη από την ταινία Excalibur), και Sweets to the Sweet (ο Robert Bloch στην οθόνη), και Richard Powers (ψυχεδελικοσουρεαλιστική τέχνη εξώφυλλων φαντασίας), και: ακόμα περισσότερα στο LinX...

 

Η Πολιτική της Φανταστικής Λογοτεχνίας


Η φανταστική λογοτεχνία είναι γεμάτη μονάρχες, ευγενείς, και αριστοκρατία. Το ίδιο (παραδόξως;) ισχύει και για την επιστημονική φαντασία (ή, μήπως, θα έπρεπε απλά να την πούμε φαντασία στο διάστημα;), όπως στο Dune του Herbert, ή, για ένα ακόμα πιο παλιό παράδειγμα, όπως στο Princess of Mars και τις συνέχειές του, του Burroughs. Σε όλα αυτά τα βιβλία έχουμε βασιλιάδες και βασίλισσες, πρίγκιπες και πριγκίπισσες, και κάθε είδους τρελό ή ηρωικό αριστοκράτη.

Πολλοί έχουν – εύλογα, ίσως – αναρωτηθεί γιατί. Γιατί, βρε παιδιά, τόση αριστοκρατία στη φανταστική λογοτεχνία; Γιατί ένα τέτοιο ξεπερασμένο πολιτικό σύστημα;

Για το Dune, συγκεκριμένα, είχα διαβάσει κάποιον να σχολιάζει ότι η κοινωνία του είναι «οπισθοδρομική». Και ίσως όντως να είναι... Δηλαδή, αναλογιστείτε: αυτοί οι άνθρωποι ταξιδεύουν στο διάστημα, αλλά ακόμα έχουν δούκες και βαρόνους; Δεν έχουν αντιληφτεί την έννοια της δημοκρατίας; Μαλάκες είναι;

Δε νομίζω, όμως, ότι όσοι σκέφτονται έτσι σκέφτονται σωστά ακριβώς. Η φανταστική λογοτεχνία (περιλαμβάνοντας και αυτή που είναι στο διάστημα, ή σε άλλους πλανήτες) δεν υποτίθεται ότι είναι για να σχολιάσει την κοινωνία, ή για να μεταδώσει κοινωνικές ή πολιτικές αξίες. Ανέκαθεν ο σκοπός της φανταστικής λογοτεχνίας ήταν να μας κάνει να βιώσουμε συναρπαστικές περιπέτειες σε μαγευτικούς κόσμους.

Και δεν μπορείς να το κάνεις αυτό με δημοκρατικό πολίτευμα, ρε άνθρωπε; Γιατί;

[Συνέχισε να διαβάζεις]