Σκιώδη Παραλειπόμενα

του
Κώστα Βουλαζέρη

Αρχείο | RSS Feed

Αναζήτηση Μυστηριακές ΟντότητεςΠαλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

Τυχαία

Μια στιγμή...
7 / 12 / 2021

Ο μεσαιωνικός άνθρωπος είχε πολλές δεισιδαιμονίες. Μπορεί να πίστευε ότι καλικάντζαροι θα έρθουν μες τη νύχτα και θα τον σκοτώσουν στον ύπνο του. Αν όμως κοιμόταν μαζί μ’έναν σταυρό, ο σταυρός θα κρατούσε τους καλικάντζαρους μακριά. Έτσι, κοιμόταν πάντα μαζί μ’έναν σταυρό. Και έμενε ζωντανός. Οι καλικάντζαροι δεν τον πλησίαζαν για να τον δολοφονήσουν. Οπότε, αυτό αποτελούσε απόδειξη για το μυαλό του ότι ο σταυρός τον σώζει από τους καλικάντζαρους.

Χίλια χρόνια μετά, και ενώ ο άνθρωπος έχει καταφέρει να ξεφύγει από τις περισσότερες δεισιδαιμονίες του και να γίνει (σχετικά) λογικός, έρχεται μια ασθένεια ονόματι Covid-19 και, κατόπιν ασύστολης τρομοκρατίας από μιντιακούς πράκτορες, κυβερνητικούς πράκτορες, και ιατρικούς πράκτορες, αρχίζει πάλι να αποκτά τις δεισιδαιμονίες που είχε απολέσει.

Πιστεύει ότι στον αέρα των ανοιχτών δρόμων κυκλοφορεί μια μόλυνση που θα τον σκοτώσει, αλλά αν φορά ένα κομμάτι πανί μπροστά στο πρόσωπό του (μια μάσκα) αυτό θα τον προστατέψει από τη μόλυνση. Φορά, έτσι, πάντα μάσκα μέσα στον ανοιχτό δρόμο, και δεν έχει αρρωστήσει. Οπότε, η μάσκα τον προστατεύει!

Αγνοεί τελείως το ότι, αν υπήρχε μια τέτοια μόλυνση στον αέρα, ένα κομμάτι πανί σε καμία περίπτωση δεν θα μπορούσε να τη σταματήσει (μόνο μια ειδική, πλαστική μάσκα αερίων θα μπορούσε να το κάνει αυτό). Δεν τολμά καν να δοκιμάσει να βγει χωρίς μάσκα για να δει μήπως τελικά ο αέρας δεν είναι δηλητηριώδης. Η απόδειξη ότι η μάσκα τον σώζει είναι το ότι δεν έχει πάθει ακόμα τίποτα. Αλλά θα μπορούσε να φορά κι ένα μαγικό δαχτυλίδι στο αριστερό (μόνο στο αριστερό!) χέρι και να είχε προστατευτεί με ακριβώς τον ίδιο τρόπο (και χωρίς να έχει ένα βρόμικο πανί μπροστά στη μούρη του).

Ο κοβιδιανός άνθρωπος πιστεύει ότι κάτι εμβόλια (που, στην πραγματικότητα, είναι γονιδιακές θεραπείες) θα τον γλιτώσουν από τον ιό. Αυτά τα εμβόλια ξεκίνησαν από το «ήρθαν να μας σώσουν», προχώρησαν στο «μπορεί και να αρρωστήσεις αλλά δεν θα είναι και τίποτα το σοβαρό», πήγαν στο «μπορεί να καταλήξεις ακόμα και σε ΜΕΘ», γλίστρησαν στο «μπορεί ακόμα και να καταλήξεις (στον αγύριστο)», κατρακύλησαν στο «ίσως να είναι τελείως άχρηστα εναντίον των μεταλλάξεων» (λες και κανείς δεν ήξερε ότι τέτοιου είδους ιός φυσικό είναι να κάνει συνέχεια μεταλλάξεις), έφτασαν στο «πρέπει όλοι να κάνετε εμβόλιο κάθε τρεις και λίγο, ασχέτως αν δεν ξέρουμε αν όντως προστατεύει, αλλιώς θα σας πάρει και θα σας σηκώσει ο διάβολος στην κυριολεξία!»

Αν κάποιος εμβολιασμένος αρρωστήσει από τον ιό και το περάσει ελαφρά, ο κοβιδιανός άνθρωπος νομίζει ότι το πέρασε ελαφρά λόγω του εμβολίου (ασχέτως του ότι ούτως ή άλλως οι περισσότεροι το περνάνε ελαφρά) χωρίς να υπάρχει καμιά ουσιαστική απόδειξη ότι είναι όντως έτσι. Αποδεικνύει την αποτελεσματικότητα του εμβολίου που έκανε από το γεγονός ότι είναι ακόμα ζωντανός – ο σταυρός κι ο καλικάντζαρος ξανά.

Αν κάποιος εμβολιασμένος αρρωστήσει και το περάσει βαριά (ή δεν το περάσει καθόλου), ε... shit happens. Πάντως, το εμβόλιο είναι καλό!

Και όχι μόνο είναι καλό, αλλά πρέπει ΟΛΟΙ να το κάνετε. Αλλιώς, δεν θα μπορείτε να κυκλοφορήσετε μες στην πόλη σας ή έξω από αυτήν, δεν θα μπορείτε να πάτε να πιείτε ένα καφέ, δεν θα μπορείτε να δουλέψετε, δεν θα μπορείτε, εν τέλει, να ζήσετε. Θα σας εκτελέσουμε. Κι αν κάποιος από τους ανεμβολίαστους αρρωστήσει, έφταιγε που δεν έκανε το εμβόλιο (ασχέτως αν παραδίπλα οι άλλοι άρρωστοι είναι εμβολιασμένοι): επειδή δεν κοιμόταν μαζί με σταυρό, τον δάγκωσαν οι καλικάντζαροι.

Και να πώς ο μεσαιωνισμός της λογικής οδηγεί στον φασισμό της ζωής.

Η παρακάτω εικόνα (δεν ξέρω ποιος την έχει φτιάξει· τυχαία τη βρήκα) δείχνει πολύ καλά αυτή τη νοοτροπία.

*

(Παράπλευρη σημείωση: Αναγνωρίζω τη μαγική λογική, και δεν την απορρίπτω. Κάποιες φορές πρέπει απλά να πιστεύεις σε κάτι και ακόμα και... θαύματα συμβαίνουν. Όμως, αναμφίβολα, για τον κοβιδιανό άνθρωπο η μαγική λογική δεν έχει λειτουργήσει, αλλιώς θα τον είχε ήδη σώσει από τον δαιμονικό ιό. Ίσως απλά ο κοβιδιανός άνθρωπος να μην πιστεύει ούτε στη μαγεία ούτε στη λογική, οπότε χάνει κι από τις δύο μεριές και πέφτει στην άβυσσο.)

 

 

Επίσης . . .

Γιατί Δεν μας Αρέσει η Παράδοσή μας;


Οι συγγραφείς φανταστικής λογοτεχνίας, στην Ελλάδα, έχουν αρκετές φορές κατηγορηθεί από διάφορους ότι δεν τους αρέσει η ελληνική παράδοση, ότι δεν τη χρησιμοποιούν μέσα στις ιστορίες τους αλλά χρησιμοποιούν την «ξένη» παράδοση.

Ή, μάλλον, αυτό είναι αρκετά γενικό· δεν ισχύει για όλους τους συγγραφείς φαντασίας στην Ελλάδα. Υπάρχουν και ορισμένοι που, φανατικά μάλιστα, γράφουν ιστορίες με έντονη βάση στην ελληνική παράδοση. Αλλά το κάνουν μόνο ορισμένοι, και καλό είναι αφού τους αρέσει. Όμως δεν το κάνουν όλοι, και όσοι δεν το κάνουν έχουν συχνά μπει στο στόχαστρο. Έχουν ακουστεί διάφορα άσχημα λόγια, ότι δεν είναι «αρκετά ελληνικά» αυτά που γράφουν, ότι «δεν τους αρέσει η Ελλάδα», ότι «είναι ξενόφερτη η θεματολογία τους», και παρόμοια μαργαριτάρια.

Κάποιοι φαίνεται να νομίζουν ότι, αν είσαι Έλληνας, πρέπει συνέχεια να γράφεις για τον Δία και τον Ηρακλή, για την Ελληνική Επανάσταση, ή για την καταστροφή της Σμύρνης· για τη Χούντα, για τον Εμφύλιο, ή για την Αντίσταση. Οτιδήποτε άλλο απαγορεύεται! Αν είσαι Έλληνας. Αν είσαι ξένος, εντάξει, όλα καλά· γράψε ό,τι γουστάρεις, βρε αδελφέ. Αλλά, αν είσαι Έλληνας, πρέπει να έχεις περιορισμένη θεματολογία. Για κάποιο μυστηριώδη λόγο.

Αυτό, βέβαια, πάει κόντρα στη νοοτροπία της φανταστικής λογοτεχνίας που – όπως το βλέπω εγώ, τουλάχιστον – είναι να εξερευνάς συνεχώς καινούργια πράγματα και καινούργιες ιδέες.

Εννοείται πως είναι προκατειλημμένο και κακόηθες να κατηγορεί κανείς τους συγγραφείς φαντασίας ότι αυτά που γράφουν «δεν είναι αρκετά ελληνικά», όμως κανείς δεν φαίνεται να αναρωτιέται γιατί αυτοί οι συγγραφείς δεν χρησιμοποιούν την ελληνική παράδοση στη λογοτεχνία τους.

[Συνέχισε να διαβάζεις]

 

Επιλογές Ιουλίου (21/7)


αμφιλεγόμενα κινούμενα σχέδια, και The New Northland (του Louis Pope Gratacap – 1915), και Jasmine Becket-Griffith & David Van Gough (παραμυθένια, νεκροσουρεαλιστική τέχνη), και ελληνικοί μύθοι σε ταινίες, και The Cube (του Jim Henson – 1969), και η λεηλασία της επιστημονικής φαντασίας (από τους σύγχρονους τεχνολογικούς γίγαντες), και The Cosmic Dope (φιλμ ΕΦ μικρού μήκους), και Δαιμονικά, Χίμαιρες, & το Γκροτέσκο στη Γαλλική Γοτθική Γλυπτική, και το Ατελιέ Heinrichs & Bachmann (εξώφυλλα για βιβλία φαντασίας: ’60–’80), και Clifford D. Simak (μυθιστορήματα ηρωικής φαντασίας), και Bob Peak (τέχνη από την ταινία Excalibur), και Sweets to the Sweet (ο Robert Bloch στην οθόνη), και Richard Powers (ψυχεδελικοσουρεαλιστική τέχνη εξώφυλλων φαντασίας), και: ακόμα περισσότερα στο LinX...

 

Η Πολιτική της Φανταστικής Λογοτεχνίας


Η φανταστική λογοτεχνία είναι γεμάτη μονάρχες, ευγενείς, και αριστοκρατία. Το ίδιο (παραδόξως;) ισχύει και για την επιστημονική φαντασία (ή, μήπως, θα έπρεπε απλά να την πούμε φαντασία στο διάστημα;), όπως στο Dune του Herbert, ή, για ένα ακόμα πιο παλιό παράδειγμα, όπως στο Princess of Mars και τις συνέχειές του, του Burroughs. Σε όλα αυτά τα βιβλία έχουμε βασιλιάδες και βασίλισσες, πρίγκιπες και πριγκίπισσες, και κάθε είδους τρελό ή ηρωικό αριστοκράτη.

Πολλοί έχουν – εύλογα, ίσως – αναρωτηθεί γιατί. Γιατί, βρε παιδιά, τόση αριστοκρατία στη φανταστική λογοτεχνία; Γιατί ένα τέτοιο ξεπερασμένο πολιτικό σύστημα;

Για το Dune, συγκεκριμένα, είχα διαβάσει κάποιον να σχολιάζει ότι η κοινωνία του είναι «οπισθοδρομική». Και ίσως όντως να είναι... Δηλαδή, αναλογιστείτε: αυτοί οι άνθρωποι ταξιδεύουν στο διάστημα, αλλά ακόμα έχουν δούκες και βαρόνους; Δεν έχουν αντιληφτεί την έννοια της δημοκρατίας; Μαλάκες είναι;

Δε νομίζω, όμως, ότι όσοι σκέφτονται έτσι σκέφτονται σωστά ακριβώς. Η φανταστική λογοτεχνία (περιλαμβάνοντας και αυτή που είναι στο διάστημα, ή σε άλλους πλανήτες) δεν υποτίθεται ότι είναι για να σχολιάσει την κοινωνία, ή για να μεταδώσει κοινωνικές ή πολιτικές αξίες. Ανέκαθεν ο σκοπός της φανταστικής λογοτεχνίας ήταν να μας κάνει να βιώσουμε συναρπαστικές περιπέτειες σε μαγευτικούς κόσμους.

Και δεν μπορείς να το κάνεις αυτό με δημοκρατικό πολίτευμα, ρε άνθρωπε; Γιατί;

[Συνέχισε να διαβάζεις]