Σκιώδη Παραλειπόμενα

του
Κώστα Βουλαζέρη

Αρχείο | RSS Feed

Αναζήτηση Μυστηριακές ΟντότητεςΠαλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

Τυχαία

Μια στιγμή...
12 / 6 / 2022

Έχει τύχει να δω ελληνικά λογοτεχνικά κείμενα με φανταστικά ονόματα γραμμένα με λατινικούς χαρακτήρες, και είναι ένα από τα πιο κακόγουστα πράγματα που, κατά τη γνώμη μου, μπορείς να συναντήσεις.

Τι θέση μπορεί ποτέ να έχουν, μέσα σε ένα ελληνικό κείμενο, οι λέξεις γραμμένες με λατινικούς χαρακτήρες;

Μόνο δύο περιπτώσεις μού έρχονται στο μυαλό.

Η πρώτη: Επωνυμίες εταιριών. Πχ, Microsoft. Εντάξει, μη γράψεις και Μάικροσοφτ.

Η δεύτερη: Λατινικά ρητά. (Αλλά αυτό συνήθως δεν μπορεί να προκύψει σε ιστορίες που διαδραματίζονται σε φανταστικούς κόσμους, όπου, κανονικά, τέτοια λατινικά ρητά δεν υπάρχουν.)

Το να γράφεις ονόματα με λατινικούς χαρακτήρες αντί με ελληνικούς μέσα σε λογοτεχνικό κείμενο μού φαίνεται τελείως ανόητο. Ακόμα κι αν τα ονόματα είναι ξεκάθαρα λατινικά, όπως James, στο λογοτεχνικό κείμενο πρέπει να γράψεις ΤζέιμςΤζέημς, αν σ’αρέσει καλύτερα)· γιατί το κείμενό σου είναι ελληνικό, γαμώτο!

Πόσω μάλλον τα φανταστικά ονόματα όπως Ράθανταλν. Δεν έχει κανένα νόημα να γράψεις Rathadal. Έτσι κι αλλιώς, αυτό το όνομα δεν υπάρχει· είναι κάτι που το φτιάχνεις εσύ, από τη φαντασία σου. Γιατί να είναι γραμμένο σε άλλη γλώσσα από την υπόλοιπη που γράφεις το κείμενό σου;

Αυτό θυμίζει τη σφαλερή λογική κάποιων ότι «τέτοια πράγματα δεν είναι ελληνικά» και, άρα, πρέπει να γράφονται με λατινικούς χαρακτήρες. Λες και όλα τα σύγχρονα ονόματα που χρησιμοποιούμε είναι ελληνικά! Ορισμένα είναι όντως ελληνικά – όπως, πχ, Δημήτρης (προερχόμενο από τη Δήμητρα) – ορισμένα είναι εξελληνισμένα – όπως Μιχάλης (προερχόμενο από το Μιχαήλ που είναι εβραϊκό) – και υπάρχουν και κάποια λίγα που δεν έχουν εξελληνιστεί αλλά χρησιμοποιούνται ως έχουν, όπως Γαβριήλ.

Δεν είναι μη-ελληνικό να γράφεις φανταστικά ονόματα με ελληνικούς χαρακτήρες. Ελληνικότατο είναι. Αν μη τι άλλο, με την ελληνική γλώσσα μπορείς να γράψεις το οποιοδήποτε όνομα χωρίς να υπάρχει καμία αμφιβολία σχετικά με την προφορά του. Αντιθέτως, αν γράψεις κάτι με λατινικούς χαρακτήρες – στα αγγλικά, δηλαδή – υπάρχει πάντα αμφιβολία σχετικά με την προφορά του. Αν γράψεις Kyrin, πώς προφέρεται; Κάιριν, ή Κίριν; Δεν ξέρεις, εκτός αν κάποιος σού πει. Στα ελληνικά, απλά θα γράψεις Κίριν, άμα θες να πεις Κίριν, και τελειώνει το θέμα.

Πού είναι το πρόβλημα με τα φανταστικά ονόματα και την ελληνικά γλώσσα;

Μόνο, ίσως, στις κακές νοοτροπίες κάποιων.

Εμένα προσωπικά το να γράφεις ελληνικό λογοτεχνικό κείμενο με λατινικά ονόματα μέσα μού φαίνεται το λιγότερο αντιλογοτεχνικό.

 

 

Επίσης . . .

Η Πολιτική της Φανταστικής Λογοτεχνίας


Η φανταστική λογοτεχνία είναι γεμάτη μονάρχες, ευγενείς, και αριστοκρατία. Το ίδιο (παραδόξως;) ισχύει και για την επιστημονική φαντασία (ή, μήπως, θα έπρεπε απλά να την πούμε φαντασία στο διάστημα;), όπως στο Dune του Herbert, ή, για ένα ακόμα πιο παλιό παράδειγμα, όπως στο Princess of Mars και τις συνέχειές του, του Burroughs. Σε όλα αυτά τα βιβλία έχουμε βασιλιάδες και βασίλισσες, πρίγκιπες και πριγκίπισσες, και κάθε είδους τρελό ή ηρωικό αριστοκράτη.

Πολλοί έχουν – εύλογα, ίσως – αναρωτηθεί γιατί. Γιατί, βρε παιδιά, τόση αριστοκρατία στη φανταστική λογοτεχνία; Γιατί ένα τέτοιο ξεπερασμένο πολιτικό σύστημα;

Για το Dune, συγκεκριμένα, είχα διαβάσει κάποιον να σχολιάζει ότι η κοινωνία του είναι «οπισθοδρομική». Και ίσως όντως να είναι... Δηλαδή, αναλογιστείτε: αυτοί οι άνθρωποι ταξιδεύουν στο διάστημα, αλλά ακόμα έχουν δούκες και βαρόνους; Δεν έχουν αντιληφτεί την έννοια της δημοκρατίας; Μαλάκες είναι;

Δε νομίζω, όμως, ότι όσοι σκέφτονται έτσι σκέφτονται σωστά ακριβώς. Η φανταστική λογοτεχνία (περιλαμβάνοντας και αυτή που είναι στο διάστημα, ή σε άλλους πλανήτες) δεν υποτίθεται ότι είναι για να σχολιάσει την κοινωνία, ή για να μεταδώσει κοινωνικές ή πολιτικές αξίες. Ανέκαθεν ο σκοπός της φανταστικής λογοτεχνίας ήταν να μας κάνει να βιώσουμε συναρπαστικές περιπέτειες σε μαγευτικούς κόσμους.

Και δεν μπορείς να το κάνεις αυτό με δημοκρατικό πολίτευμα, ρε άνθρωπε; Γιατί;

[Συνέχισε να διαβάζεις]

 

Επιλογές Ιουνίου (15/6)


HWdetails, πρόγραμμα που δείχνει τα χαρακτηριστικά του PC — Συνέντευξη με τον John Coulthart (τέχνη) — The Necromancers του Robert Hugh Benson (δωρεάν βιβλίο) — William Brodie, Robert Louis Stevenson, Dr. Jekyll and Mr. Hyde — Συμβουλές από τον Μεσαίωνα — Helmut Wenske (τέχνη ) — Τι σχήμα έχει πραγματικά η Γη; — Karl Edward Wagner (μέρος δεύτερο: πέρα από τον Kane) — Από ψυχεδελική εμπειρία σε μαθηματικό πρόβλημα — John Blanche (τέχνη, Warhammer) — Ένα ντοκιμαντέρ για την «επιδημία» των κατά συρροήν δολοφόνων στις ΗΠΑ (1950-1999) — Πολλά ακόμα ρέουν στο LinX...

 

Επιλογές Ιουνίου (10/6)


Michelle Avery Konczyk (τέχνη) & Έργα τέχνης με μάσκες & Book of the Three Dragons & Τα ζωόφυτα του Μεσαίωνα & Μυστηριακά δάση (φωτογραφίες) & Φανταστική λογοτεχνία το 1928-29 (όχι μία από τα ίδια) & Kane, του Karl Edward Wagner (acid gothic!) & Marilyn Monroe (σε φανταστικές και εξωτικές περιπέτειες!) & Οι «δουλέμποροι της τρίτης χιλιετίας» στον Ιταλικό Νότο («έκαψαν ζωντανούς εργάτες γιατί δεν είχαν χρήματα να πληρώσουν τα μεταφορικά τους») & το PDP-1 (ιστορικό κομπιούτερ από το 1959) & Πώς να Σκοτώνεις: Ένας Οδηγός για Αστικούς Δολοφόνους (1973-1984) & Σπίτια και χωριά που εμφανίζονται και εξαφανίζονται & Ένας σχολιασμός του είδους New Weird & Η κατάρρευση του φουτουρισμού & Ακόμα περισσότερο έρχονται στο LinX!